Facebook

102-gie urodziny Krzysztofa Zborowskiego

Krzysztof Zborowski „Krzyś”, sierżant podchorąży, odznaczony Krzyżem Walecznych. Urodził się 15 lipca 1923 r. w Warszawie, w rodzinie Brunona Zborowskiego i Matyldy z domu Szymańskiej.

 

Podczas okupacji niemieckiej działał w konspiracji – był żołnierzem 2. drużyny II plutonu “Alek” 2. kompanii “Rudy” Batalionu “Zośka”. Ukończył tajną Szkołę Podchorążych Rezerwy Piechoty „Agricola”, w klasie b-7.

 

W czerwcu 1944 r. brał udział w Akcji Par I – Baza Leśna.

 

W Powstaniu Warszawskim ze swoja drużyną walczył na Woli w Zgrupowania „Radosław” Armii Krajowej.

 

Poległ 7 sierpnia 1944 roku* na terenie cmentarza żydowskiego na Woli w obronie cmentarzy wyznaniowych przy ul. Okopowej. Miał 21 lat.

 

* Data zgonu na liście ekshumowanych (Archiwum Państwowe m. st. Warszawy) – 7 sierpnia 1944. Tam również podane miejsce tymczasowego pochowania – Warszawa, ul. Górczewska róg Płockiej. Dane z ekshumacji: wpisano: „powstaniec, pseudonim “Krzyś”, odznaczony pośmiertnie Krzyżem Walecznych i mianowany sierż. pchor. (…), ubranie wojskowe, opaska, panterka, bluza zielona.  Początkowo pochowany jako NN, numer znaczka 10824 (pierwsza ekshumacja nastąpiła dnia 18 kwietnia 1945 roku z ulicy Okopowej na teren szpitala Św. Stanisława na Woli [Szpital Zakaźny Miejski św. Stanisława, ul Wolska].Utożsamiony przy ekshumacji wtórnej w styczniu 1947 roku – rozpoznany przez ojca. Inna podawana w publikacjach data zgonu – 9.08.1944 (niepotwierdzona). Pochowany przez ojca na Cmentarzu Powązkowskim w Warszawie (Stare Powązki) kw. 54, rz. 1, gr. 26. – wraz z nim pochowany jest jego brat Janusz (Jan) Zborowski (1926-1944), który poległ w sierpniu w walkach na Starym Mieście.

 

Upamiętniony na Mogile Symbolicznie znajduje się na Powązkach Wojskowych obok kwater żołnierzy i sanitariuszek batalionu „Zośka”

 

Jego matka Matylda Zborowska z Szymańskich oraz babka Lucyna Szymańska (ostatnie nazwisko Trechcińska), zostały zamordowane przez Niemców w egzekucji na Ochocie dnia 5 sierpnia 1944 r. Brat Janusz vel Jan Zborowski (1926-1944) poległ na Starym Mieście. Ojciec, Bruno Zborowski (ur. 15 lipca 1888 w Warszawie, zm. 27 sierpnia 1983 tamże) był architektem, pedagogiem i konserwatorem zabytków. W 1905 brał udział w strajku szkolnym. Ukończył Wydział Architektury na Politechnice Lwowskiej. W 1917 r. podczas konkursu na projekt kapliczki upamiętniającej bitwę pod Ostrołęką jego propozycja otrzymała I miejsce. Podczas wojny polsko-bolszewickiej w 1920 r. walczył w obronie Lwowa. Po powrocie do Warszawy został asystentem prof. Oskara Sosnowskiego na Politechnice Warszawskiej i w 1923 r. otrzymał tytuł inżyniera architekta, był również wykładowcą perspektywy wykreślnej i sztuki ludowej w Szkole Sztuk Pięknych, otrzymał stypendium im. Władysława Frąckiewicza. Należał do Towarzystwa Krajoznawczego, pracował w Towarzystwie Opieki nad Zabytkami. Był współautorem osiedli Warszawskiej Spółdzielni Mieszkaniowej na Żoliborzu i budowli sakralnych. Podczas II wojny światowej inż. Brunon Zborowski był wykładowcą w Tajnej Szkole Architektów, walczył w szeregach Armii Krajowej. W 1945 wszedł w skład Naczelnej Radu Odbudowy Warszawy oraz został inspektorem w Biurze Odbudowy Stolicy. Był zaangażowany w prace związane z odbudową zniszczonych podczas II wojny światowej zabytków, szczególnie obiektów sakralnych. Jak podają autorzy “Atlasu architektury Warszawy” (Arkady, Warszawa 1977) pod kierunkiem Bruna Zborowskiego w latach 1945–1953 odbudowano kościół św. Krzyża (Zgromadzenia Księży Misjonarzy) przy Krakowskim Przedmieściu oraz barokowy, XVII-wieczny zespół klasztorny oo. Dominikanów przy ul. Freta, który wraz z kościołem św. Jacka podczas Powstania Warszawskiego uległ całkowitemu zniszczeniu. Ponadto inż. Zborowski wykładał na Wydziale Architektury Politechniki Warszawskiej i pracował w Wydziale Zabytków Nieruchomych w Ministerstwie Kultury i Sztuki. Spoczywa na cmentarzu Powązkowskim w Warszawie (kw. 227-IV-5).

KWESTA ON-LINE